Beden Kitle İndeksiniz (BKİ) vücut ağırlığının (kg),
boy uzunluğunun metre cinsinden karesine bölünmesiyle
hesaplanıyor.
İdeal ağırlık ise ulaşılmak istenen BKİ'nin, boy
uzunluğunun karesi ile çarpılmasıyla elde ediliyor.
Marmara Üniversitesi (MÜ) Sağlık Eğitim Fakültesi Sağlık Eğitimi
Bölüm Başkanı Prof. Dr. Emel Alphan, vücuttaki çeşitli
faaliyetlerin enerji harcanmasını gerektirdiğini anlatarak,
hayatın sürdürülebilmesi için bu faaliyetler kadar enerjinin
harcanmasının zorunlu olduğunu bildirdi.
Hareketin artıp sıklaşmasıyla kişinin enerji harcamasının da
arttığını ifade eden Prof. Dr. Alphan, şunları söyledi: “Günün
önemli bölümünü evde veya büroda oturarak geçiren kadınlara
yaşlarına göre 1650-1850 kalori yeterliyken, ağır iş yapan
kadınlar günde 2600-2850 kalori almak zorundadır. İnsanın enerji
gereksinimi yaşam şekliyle yakından ilgilidir. Büyüme sırasında,
bebek ve çocukların enerji gereksinimleri büyüklerden daha
fazladır. İlk yaşta vücut ağırlığının kilogramı (kg) başına 100
kalori alınması gerekirken, 7-9 yaşında bu 69-78 kalori düzeyine
düşer. Yetişkinlikte ise, hafif işler yapan bir kadının kg’ı
başına harcaması gereken enerji düzeyi 30-33 kaloridir.”
Enerji Dengesinin Önemi
Prof. Dr. Alphan, “insanların zayıf veya şişman olmalarının
nedeninin alınan ile harcanan enerji arasındaki dengesizlikten”
kaynaklandığını vurgulayarak, şu bilgileri verdi: “Zayıflık
ve şişmanlık enerji dengesizliği sorunlarıdır. İnsan harcadığı
kadar enerji alırsa, vücut ağırlığını dengede tutar. Alınan
enerji harcanan enerjiden çok olursa, fazladan tüketilen besin
öğeleri yağa dönüşerek vücutta birikir ve şişmanlık oluşur.
Alınan enerji harcanandan az olursa, vücutta biriken yağ
harcanır ve zayıflık oluşur. Enerji ihtiyacı, kişinin boyu,
vücut ağırlığı, yaşı, cinsiyeti ve fiziksel aktivitesine göre
hesaplanmalıdır. Şişmanlığın ölçülmesinde boy ve ağırlık
ölçüleri kullanılarak çeşitli formüller geliştirilmiştir.
Günümüzde en geçerli olan ölçüm beden kitle indeksidir (BKİ).
BKİ; vücut ağırlığının (kg), boy uzunluğunun metre cinsinden
karesine bölünmesiyle hesaplanır. BKİ’nizi hesaplayarak ideal
ağırlığınızı bulabilirsiniz.”
BKİ Tablosu
Yetişkinlerdeki (19-24 yaş) BKİ, vücut ağırlığı
değerlerini gösteren tablo ise şöyle:
| Yaş |
BKİ |
Sınıflandırma |
| 19-34 |
20.0-24.9 |
Erkek-kadın
alt-üst sınır |
| 19-34 |
25.0-29.9 |
Hafif şişman |
| 19-34 |
30.0-34.9 |
Şişman |
| 19-34 |
35.0-44.9 |
Sağlık açısından
önemli |
| 19-34 |
45.0-49.9 |
Aşırı şişman |
| 19-34 |
50 ve üstü |
Süper şişman |
Prof. Dr. Alphan, yaş ilerledikçe doğal olarak BKİ’ de
artış olabileceğini vurgulayarak,
19-24 yaşları arasında arzu edilen BKİ’ nin 19-24
arasında bulunması gerekirken, 65 yaşın üzerinde 24-29 arasında
tutulmasının uygun olduğunu söyledi.
Yaşlara göre uygun BKİ değerleri de şöyle:
| Yaş |
BKİ |
| 19-24 |
19-24 |
| 25-34 |
20-25 |
| 35-44 |
21-26 |
| 45-54 |
22-27 |
| 55-65 |
23-28 |
| 65+ |
24-29 |
İdeal ağırlığı tespit etmek için BKİ formülünden
yararlanılabileceğini kaydeden Prof. Dr. Emel Alphan, sözlerini
şöyle tamamladı:
“Beden kitle indeksi (BKİ) vücut ağırlığının (kg), boy
uzunluğunun metre cinsinden karesine bölünmesiyle hesaplanır.
İdeal ağırlık ise ulaşılmak istenen BKİ’nin, boy uzunluğunun
karesi ile çarpılmasıyla elde edilir. Bu formüle göre; 1.60
metre boyundaki bir kadının BKİ’sinin 24 olması isteniyorsa, bu
kişinin ideal ağırlığı 24x(1.60x1.60)= 61.4 kilogramdır.”
• Beden Kitle İndeksi (BKİ) = Vücut Ağırlığı (kg) / (Boy
Uzunluğunun Karesi )
• İdeal Kilo = Ulaşılmak istenen BKİ değeri x Boy
uzunluğunun karesi
Örnek İdeal Kilo = 24x(1.60x1.60)= 61.4 kg
|